ไบโพลาร์ โรคอารมณ์ 2 ขั้ว

“ไบโพลาร์” มาจากโรคทางจิตเวชชนิดหนึ่งที่คนเข้าใจในภาพรวมว่าเป็นคนที่เดี๋ยวดีเดี๋ยวร้าย เดี๋ยวดีใจเสียใจสลับกันไปมา ซึ่งก็ถือว่าเป็นความเข้าใจที่ไม่ผิด ไบโพลาร์ คือ โรคที่มีความผิดปกติทางอารมณ์ โดยมีการเปลี่ยนแปลงของอารมณ์สองแบบที่ต่างกันสุดขั้วสลับไปมา ระหว่างช่วงที่อารมณ์ดีหรือก้าวร้าวผิดปกติ (Mania) กับ อารมณ์ซึมเศร้าผิดปกติ (Depression) โดยในแต่ละช่วงอารมณ์อาจอยู่นานเป็นสัปดาห์หรือเป็นเดือน โดยสามารถมีช่วงอารมณ์ปกติคั่นกลางได้

อาการของโรคไบโพลาร์

มีลักษณสลับกัน คือ ภาวะอารมณ์ดีผิดปกติและภาวะซึมเศร้าสลับกัน อาการที่สังเกตได้เด่นชัดมีดังนี้

  • รู้สึกตื่นตัวมากกว่าปกติอยู่ตลอดเวลา 
  • อารมณ์ดีอย่างไม่สมเหตุผล อยู่ไม่นิ่ง
  • โต้ตอบต่อสิ่งเร้าอย่างรวดเร็ว รุนแรง หงุดหงิด โกรธง่าย
  • ไม่มีเหตุผล ขาดความยั้งคิด
  • ทำกิจกรรมหลายกิจกรรมในคราวเดียวกัน 
  • คิดเร็ว พูดเร็ว เปลี่ยนแปลงความคิดอย่างรวดเร็ว เปลี่ยนเรื่องพูดบ่อย
  • มีความต้องการทางเพศสูง
  • ประมาท ตัดสินใจได้ไม่ดี มีความผิดพลาดสูง
  • ใช้ชีวิตบนความเสี่ยง ใช้เงินฟุ่มเฟือยมากขึ้น
  • รู้สึกไม่มีแรง อ่อนเพลียง่าย
  • ซึมเศร้า เก็บตัว เสียใจง่าย
  • เบื่อ ท้อแท้ สิ้นหวัง
  • ครุ่นคิดวิตกกังวลต่อสิ่งต่างๆ
  • มองโลกในแง่ร้าย
  • ไม่มีสมาธิ ความจำไม่ดี
  • นอนไม่หลับ หรืออยากนอนมากเกินไป
  • มีความคิดอยากฆ่าตัวตาย

สาเหตุของโรคไบโพลาร์

ความไม่สมดุลของสารสื่อประสาทในสมอง ที่มีการทำงานในระดับที่ไม่ปกติ

ญาติที่มีความใกล้ชิดเชื่อมโยงทางสายเลือด เช่น พ่อแม่ หรือพี่น้องที่เป็นโรคนี้ ทำให้มีโอกาสเป็นได้

ได้รับแรงการกระทบกระเทือนจิตใจอย่างรุนแรงฉับพลัน การเจ็บป่วยทางกาย หรือปัญหาความสัมพันธ์ต่อบุคคลใกล้ชิด

การป้องกันโรคไบโพลาร์

  • ควรพบแพทย์และเข้ารับการรักษาสม่ำเสมอ
  • กินยาตามคำสั่งแพทย์ ไม่หยุดการรักษาหรือเลิกกินยากลางคัน เมื่อคิดว่าอาการดีขึ้นแล้ว มีความเสี่ยงสูงที่อาการจะกำเริบและแย่ลงกว่าเดิม
  • ระมัดระวังเรื่องการใช้ยาอื่นๆ ที่อาจส่งผลกระทบต่อสารเคมีในสมอง
  • งดดื่มสุราและงดสารเสพติดต่างๆ 
  • ควรสังเกตอาการที่เป็นสัญญาณบ่งบอกของโรคไบโพลาร์ หากมีความเสี่ยงควรเข้าพบจิตแพทย์เพื่อรับการวินิจฉัยและรักษาที่ถูกต้อง